Giới thiệu chung: Tên đầy đủ của trà là Băng Thanh Ngọc Khiết do được lấy từ nguyên liệu trà Băng Thanh (là lục trà shan tuyết cổ thụ thượng phẩm Hà Giang) và gạo (nhị) sen (túi hương của bông sen – những hạt châu thơm). Ngọc Khiết trà trong dân gian còn được gọi là Thiên cổ kỳ hương chỉ loại trà được lấy hương công phu cầu kì từ gạo (nhị) Sen và qua nhiều lần luyện hương mới thành phẩm. Vì sự khan hiếm của nguyên liệu, sự công phu, cầu kì của quá trình thực hiện với quy trình ngặt nghèo nên mỗi năm chỉ có một lượng rất ít. Ngọc Khiết trà có khí lực mạnh mẽ của trà xanh sinh trưởng ở những địa hình đặc biệt kết hợp với hoa sen xứ Huế mang vẻ đẹp vừa thuần khiết, thanh nhã, trong trẻo vừa đằm sâu dai dẳng, vừa gần lại vừa xa…
Về nguyên liệu và phương pháp: Để hoàn thiện trà luyện hương Sen Ngọc Khiết, Hiên trà Nhị Độ Mai đã tỉ mỉ lựa chọn lục trà Shan tuyết cổ thụ thượng phẩm hoang dã hái vào lúc “thiên thời” là mùa xuân tiết Tiền minh ở hai vùng vùng nguyên liệu: xã Lũng Phìn thuộc Cao nguyên đá Đồng Văn và xã Túng Xán thuộc Hoàng Su Phì – Hà Giang. Sau khi trà được xử lí, chúng tôi kết hợp luyện hương các giống Sen Việt thuần chủng, trồng thuận tự nhiên mà đặc biệt là giống Sen chủ yếu là Sen cổ xứ Huế trồng ở nơi “địa lợi” là hồ Tịnh Tâm và Đại Nội (hai địa điểm trồng Sen vừa tăng vẻ đẹp Kinh Thành vừa phục vụ cho Ngự dụng, chất đất hai hồ này được chọn theo phong thuỷ tốt lành và được xử lí tốt nên hoa Sen trồng ở đây cũng đặc biệt thơm hơn các vùng khác). Có nguồn nguyên liệu thượng phẩm rồi coi như có được “thiện thời – địa lợi”, nếu thiếu đi “nhân hoà” thì rất khó có được Ngọc Khiết trà. Tiến sĩ, Nghệ nhân Trần Thị Thanh Nhị (người sáng lập Hiên trà Nhị Độ Mai, thế hệ thứ tư trong một gia đình có truyền thống nghiên cứu và làm trà hương, được bắt đầu bằng Ngài Hiệp biện đại học sĩ Phạm Xứng là Quan Thượng thư Triều Nguyễn). Nghệ nhân trà Thanh Nhị vừa kế thừa những thành tựu nghiên cứu của gia đình và học hỏi, nghiên cứu thêm mà luyện thành công hương Sen. Trà luyện hương là thuật ngữ chúng tôi đề xuất trong quá trình làm trà hương. Vì để có một chén trà ngọt hậu, bền hương, người làm trà phải cẩn thận, tỉ mẩn, kỳ công, chánh niệm trong từng công đoạn: đó là khâu chọn nguyên liệu, chọn hoa, vào hương, thông hương, sao trà, cho trà nghỉ, sàng sẩy, cất ủ… Tất cả phải được tập trung một trăm phần trăm tâm trí và bằng tất cả trái tim. Các quá trình đó tuân theo một số quy tắc và công thức bí mật, trà được vào hương không chỉ một lần mà thành mà được lặp đi lặp lại, luyện đi luyện lại đề hương được sâu, được bền và thấm vào từng phân tử trà, trà và hoa hợp nhất, đồng nhất thể về hương và vị. Nhờ quá trình vào hương nhiều lần, chúng tôi tạo nên một bản hoà hương đa sắc đầy biến ảo, các nốt hương, nốt vị vừa bền vừa có sự biến đổi qua các lần pha khác nhau, mang đến cho người thưởng trà những cảm nhận, dư vị khó quên. Có những ấm trà có khi pha đến lần nước thứ mười mấy mà người thưởng thức tinh tế vẫn cảm nhận sự dai dẳng, vấn vương của hương hoa.
Vào giữa kì tháng Hạ là thời điểm thu hoạch Sen tốt nhất (đầu và cuối mùa hương Sen sẽ non và kém hơn), từ tờ mờ sương, tầm 4-5h sáng trên hồ Tịnh Tâm, hồ Đại Nội, người hái lặng lẽ xuôi mái chèo khẽ khàng, cẩn trọng ngắt từng bông Sen đương độ hàm tiếu. Sen còn đẫm mình trong sương sớm là lúc túi hương (nhị, gạo Sen) nồng đượm, đằm địa nhất. Hương Sen không quá nhạt nhoà khi còn non, không quá phai phôi như lúc bung xoè, Sen đương độ hàm tiếu dậy đủ hương tròn trịa, viên thành… Một sự khởi đầu trong tinh khôi, một “tiếng còi sương” cựa mình, thúc giục. Những túi hương này nhẹ nhàng được tách ra. Gạo (nhị) Sen màu trắng sữa trông thật thanh nhã. Phải thật khéo léo làm sao mà khi gỡ Sen thật nhanh để kịp thời gian không bị mất hương, lại vừa không làm nát tổn hại từng hạt hương mỏng manh quả là điều không hề dễ dàng. Hương Sen xứ Huế vốn rất nhẹ nên phải ướp nhiều lần hương mới ngậm sâu, thấu vào từng cánh trà. Trải qua một lần ngậm cánh hoa cân bằng hương, sáu lần ngậm gạo lấy hương sâu, một lần ngậm toàn bông hoa hồi lại hương tươi phủ, tám lần sấy mới tạo nên được sản phẩm trà ướp Sen Ngọc Khiết thực thụ. Trong quá trình luyện hương, từng lớp trà và lớp gạo Sen được phủ đan xen nhau, thời gian ủ trà không theo công thức nhất định mà phụ thuộc vào thời tiết, chất trà, quá trình “ăn” hương của cánh trà. Qua quá trình thông hương người làm trà quan sát cánh trà đã ngấu hương chưa, sau đó dùng biện pháp sao cách thuỷ thủ công để làm khô cánh trà, sàng gạo Sen ra khỏi trà, giữ trà ổn định cân bằng trở lại tầm 3-5 ngày sau đó tiếp tục luyện hương lần 2, lần 3…. Cứ như vậy lặp lại nhiều lần trong vòng hơn 30 ngày, nếu thời tiết không mưa thuận lợi thì sẽ hoàn thành 1 mẻ trà Sen. Để có được 1kg trà Sen thành phẩm thì cần dùng 1600 đến gần 2000 bông Sen (dao động tuỳ từng năm do thời tiết tạo phẩm hoa). Khó có thể tìm ra thứ trà nào đòi hỏi sự cầu kỳ, tinh tế hơn thế. Những người làm Sen với các công đoạn khác nhau trong quy trình từ chăm sóc, thu hái, gỡ cánh, gỡ gạo, vào hương, thông hương, sao trà, sàng sẩy…. đều tỉ mẩn với công việc, dường như người ướp đang dùng chính cả tâm của mình để luyện nên “thiên cổ kì hương”.
Gợi ý tham khảo cách pha:
Bước 1 – Tráng ấm chén: Cho nước sôi vào ấm và chén để tráng qua một lượt nhằm giúp ấm chén có độ nóng đều và khử khuẩn.
Bước 2 – Pha trà, hãm trà: Nên bỏ qua bước tráng trà, đánh thức trà này vì trà và Sen đều được lấy từ nguồn thuận tự nhiên rất tinh sạch. Nên pha bằng nước nhiệt độ 85-90 độ C. Cho tầm 5-8 gram trà vào 180 ml nước, ngâm trà 30-45 giây rồi rót hết ra tống sau đó chia ra chén nhỏ. Không nên ngâm trà trong nước lâu mà nên rót hết ra và uống hết sau đó pha lượt khác.
Bước 3 – Thưởng thức: trong tuần trà đầu tiên không nên vội trò chuyện mà nên dành tâm trí để cảm nhận hương Sen. Đầu tiên, ngồi thư giãn, thoải mái, tâm thế nhẹ nhàng, cầm chén trà lên thưởng thức mùi hương bay lên từ miệng chén, khẽ hớp một ngụm nhỏ đủ để tràn lên bề mặt lưỡi để kiểm hương, hít sâu thở đều nuốt ngụm thứ nhất, ngụm hai uống nhiều hơn để trà có thể thấm đều cả trên và dưới lưỡi, ngậm trà một lúc, vẫn hít thở đều để cảm nhận hương Sen toả lên vòm họng, vị ngọt của Sen thấm đều trong khoang miện. Ngụm thứ 3, uống hết nước còn lại trong chén trà để kiểm lại hương và cầm chén lên để cảm nhận mùi hương đọng lại trong đáy chén. Quý trà khách có thể linh hoạt cách pha và thưởng thức để có được cảm thức Tiên giới cân bằng, tĩnh lặng như tinh thần mà hướng đến.
Bảo quản và thời hạn sử dụng: Dưới đây là một số lưu ý khi bảo quản trà luyện hương Sen: Tránh ánh sáng mặt trời; không để trà nơi ẩm ướt; không để trà gần các thực phẩm có mùi khác. Khi bảo quản tốt trà có thể giữ hương và vị trong 2-3 năm.
Ngọc Khiết trà từ Hiên trà Nhị Độ Mai có cả “đông tàng” sương gió, giá rét của mùa đông trên những đỉnh núi cao, nụ trà phải vượt qua khắc nghiệt đó để tích luỹ nhựa sống; có cả “xuân sinh” mùa xuân căng tràn của những cánh rừng cổ thụ thơm ngạt ngào khi xuân về, trà được hái tiết thanh minh, hơi xuân căng tràn trong từng thớ trà, trong từng lông tơ trà ánh kim như dát bạc; có cả “hạ trưởng” mùa hạ thơm hương của những cánh Sen mọc lên từ vùng đất địa linh, có cả “thu liễm” năng lượng của mùa thu, là khi trà làm xong trong mùa hạ, không vội vàng uống ngay mà cất ủ lại để trà thấu vị nhuần hương và tiếp nhận đủ năng lượng của bốn mùa.
Hiên trà luôn dồi dào cảm hứng sáng tạo, tái hiện vẻ đẹp, sự bay bổng của hương Sen Việt Nam, đặc biệt là hương Sen xứ Huế trên nền trà shan tuyết hoàng dã, đại cổ thụ. Chúng tôi thiết tha mang đến cho chén trà của bạn “Phong vị xứ Huế” thanh nhã, “nét dịu dành pha lẫn trầm tư” – từ ẩn chìm đến thăng hoa -trên cái hun hút, dữ dội và khoáng đạt của đại ngàn. Trà Sen Ngọc Khiết Hiên trà Nhị Độ Mai tiếp nối mạch nguồn văn hoá trà truyền thống, đổi mới sáng tạo trong bối cảnh đương đại, kết nối với tương lai, hội tụ đủ năng lượng của Xuân – Hạ – Thu – Đông, của Thiên thời – Địa lợi – Nhân hoà, của tinh hoa của đất trời và con người là món quà quý giá để thưởng thức và biếu tặng, tri ân.
English


























































